ud5.3:0.1Udāna 5.3
ud5.3:0.2Suppabuddhakuṭṭhisutta
ud5.3:1.1Evaṁ me sutaṁ—
ud5.3:1.2ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
ud5.3:1.3Tena kho pana samayena rājagahe suppabuddho nāma kuṭṭhī ahosi—
ud5.3:1.4manussadaliddo, manussakapaṇo, manussavarāko.
ud5.3:1.5Tena kho pana samayena bhagavā mahatiyā parisāya parivuto dhammaṁ desento nisinno hoti.
ud5.3:2.1Addasā kho suppabuddho kuṭṭhī taṁ mahājanakāyaṁ dūratova sannipatitaṁ.
ud5.3:2.2Disvānassa etadahosi:
ud5.3:2.3“nissaṁsayaṁ kho ettha kiñci khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā bhājīyati.
ud5.3:2.4Yannūnāhaṁ yena so mahājanakāyo tenupasaṅkameyyaṁ.
ud5.3:2.5Appeva nāmettha kiñci khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā labheyyan”ti.
ud5.3:3.1Atha kho suppabuddho kuṭṭhī yena so mahājanakāyo tenupasaṅkami.
ud5.3:3.2Addasā kho suppabuddho kuṭṭhī bhagavantaṁ mahatiyā parisāya parivutaṁ dhammaṁ desentaṁ nisinnaṁ.
ud5.3:3.3Disvānassa etadahosi:
ud5.3:3.4“na kho ettha kiñci khādanīyaṁ vā bhojanīyaṁ vā bhājīyati.
ud5.3:3.5Samaṇo ayaṁ gotamo parisati dhammaṁ deseti.
ud5.3:3.6Yannūnāhampi dhammaṁ suṇeyyan”ti.
ud5.3:3.7Tattheva ekamantaṁ nisīdi:
ud5.3:3.8“ahampi dhammaṁ sossāmī”ti.
ud5.3:4.1Atha kho bhagavā sabbāvantaṁ parisaṁ cetasā ceto paricca manasākāsi
ud5.3:4.2“ko nu kho idha bhabbo dhammaṁ viññātun”ti?
ud5.3:4.3Addasā kho bhagavā suppabuddhaṁ kuṭṭhiṁ tassaṁ parisāyaṁ nisinnaṁ.
ud5.3:4.4Disvānassa etadahosi:
ud5.3:4.5“ayaṁ kho idha bhabbo dhammaṁ viññātun”ti.
ud5.3:4.6Suppabuddhaṁ kuṭṭhiṁ ārabbha anupubbiṁ kathaṁ kathesi, seyyathidaṁ—
ud5.3:4.7dānakathaṁ sīlakathaṁ saggakathaṁ; kāmānaṁ ādīnavaṁ okāraṁ saṅkilesaṁ; nekkhamme ānisaṁsaṁ pakāsesi.
ud5.3:4.8Yadā bhagavā aññāsi suppabuddhaṁ kuṭṭhiṁ kallacittaṁ muducittaṁ vinīvaraṇacittaṁ udaggacittaṁ pasannacittaṁ, atha yā buddhānaṁ sāmukkaṁsikā dhammadesanā taṁ pakāsesi—
ud5.3:4.9dukkhaṁ, samudayaṁ, nirodhaṁ, maggaṁ.
ud5.3:4.10Seyyathāpi nāma suddhaṁ vatthaṁ apagatakāḷakaṁ sammadeva rajanaṁ paṭiggaṇheyya;
ud5.3:4.11evamevaṁ suppabuddhassa kuṭṭhissa tasmiṁyeva āsane virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ udapādi:
ud5.3:4.12“yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti.
ud5.3:5.1Atha kho suppabuddho kuṭṭhī diṭṭhadhammo pattadhammo viditadhammo pariyogāḷhadhammo tiṇṇavicikiccho vigatakathaṅkatho vesārajjappatto aparappaccayo satthu sāsane uṭṭhāyāsanā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho suppabuddho kuṭṭhī bhagavantaṁ etadavoca:
ud5.3:6.1“Abhikkantaṁ, bhante, abhikkantaṁ, bhante.
ud5.3:6.2Seyyathāpi, bhante, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhagavatā anekapariyāyena dhammo pakāsito.
ud5.3:6.3Esāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.
ud5.3:6.4Upāsakaṁ maṁ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
ud5.3:7.1Atha kho suppabuddho kuṭṭhī bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito bhagavatā bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
ud5.3:7.2Atha kho acirapakkantaṁ suppabuddhaṁ kuṭṭhiṁ gāvī taruṇavacchā adhipatitvā jīvitā voropesi.
ud5.3:8.1Atha kho sambahulā bhikkhū yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu.
ud5.3:8.2Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:
ud5.3:8.3“yo so, bhante, suppabuddho nāma kuṭṭhī bhagavatā dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito, so kālaṅkato.
ud5.3:8.4Tassa kā gati, ko abhisamparāyo”ti?
ud5.3:9.1“Paṇḍito, bhikkhave, suppabuddho kuṭṭhī; paccapādi dhammassānudhammaṁ; na ca maṁ dhammādhikaraṇaṁ vihesesi.
ud5.3:9.2Suppabuddho, bhikkhave, kuṭṭhī tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpanno avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo”ti.
ud5.3:10.1Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:
ud5.3:10.2“ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo yena suppabuddho kuṭṭhī ahosi—
ud5.3:10.3manussadaliddo, manussakapaṇo, manussavarāko”ti?
ud5.3:11.1“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, suppabuddho kuṭṭhī imasmiṁyeva rājagahe seṭṭhiputto ahosi.
ud5.3:11.2So uyyānabhūmiṁ niyyanto addasa tagarasikhiṁ paccekabuddhaṁ nagaraṁ piṇḍāya pavisantaṁ.
ud5.3:11.3Disvānassa etadahosi:
ud5.3:11.4‘kvāyaṁ kuṭṭhī kuṭṭhicīvarena vicaratī’ti?
ud5.3:11.5Niṭṭhubhitvā apasabyato karitvā pakkāmi.
ud5.3:11.6So tassa kammassa vipākena bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni bahūni vassasatasahassāni niraye paccittha.
ud5.3:11.7Tasseva kammassa vipākāvasesena imasmiṁyeva rājagahe kuṭṭhī ahosi manussadaliddo, manussakapaṇo, manussavarāko.
ud5.3:11.8So tathāgatappaveditaṁ dhammavinayaṁ āgamma saddhaṁ samādiyi sīlaṁ samādiyi sutaṁ samādiyi cāgaṁ samādiyi paññaṁ samādiyi.
ud5.3:11.9So tathāgatappaveditaṁ dhammavinayaṁ āgamma saddhaṁ samādiyitvā sīlaṁ samādiyitvā sutaṁ samādiyitvā cāgaṁ samādiyitvā paññaṁ samādiyitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapanno devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sahabyataṁ.
ud5.3:11.10So tattha aññe deve atirocati vaṇṇena ceva yasasā cā”ti.
ud5.3:12.1Atha kho bhagavā etamatthaṁ viditvā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ udānaṁ udānesi:
ud5.3:13.1“Cakkhumā visamānīva,
ud5.3:13.2vijjamāne parakkame;
ud5.3:13.3Paṇḍito jīvalokasmiṁ,
ud5.3:13.4pāpāni parivajjaye”ti.
ud5.3:13.5Tatiyaṁ.